Osmanlıdan Cumhuriyet’e Basında Kadın ve Çocuk Eğitimi Âyine ve Süs Dergileri (1875-1923)

On dokuzuncu yüzyılın başlarından itibaren Batı’da ka­dın, sosyal hayat içindeki konum ve etkinlikleriyle karşı­mıza çıkmaktadır. Tanzimat’ın ilanı ve modernleşmenin etkisiyle Osmanlı Devleti’nde de kadına yönelik kayda de­ğer gelişme ve değişimlerin başladığı ifade edilebilir. Bu gelişim ve değişimler Cumhuriyet’in ilanıyla sonraki yıl­larda gerçekleştirilen reformlarla da devam etmiştir.

Bu çalışma kapsamında ele alınan dergilerin ana incele­me konusu olan eğitim de Tanzimat’tan Cumhuriyet’e bu gelişim ve değişimden nasibini alan bir alan olarak ifade edilebilir.

Yazılı iletişim araçlarından biri olan dergiler, toplumun inşası konusunda önemli bir araçtır. Dolayısıyla “kadın ve çocuk eğitimi” konusunda da yadsınamaz bir gerçekliğe sahip olduğu söylenebilir.

Öyle ise biz de Cemil Meriç’in Bu Ülke’sinde: “Eski dergiler ziyaretçisi kalmayan bir mezarlık. Anahtarı kaybolmuş bir çekmece. Sayfalarına hangi hatıralar sinmiş, hangi ümitler, hangi heyecanlar gizlenmiş, merak eden yok.” şeklinde ser­zenişte bulunduğu eski dergiler üzerinden bir yolculuğa çıkalım, bakalım nelerle karşılaşacağız.